مهمترين پوشه ها در لينوكس

در لینوکس بالاترین سطح دسترسی مربوط به کاربر ریشه میباشد که با علامت
/
مشخص میشود که با نام فهرست مادر یا ریشه خوانده میشود
پیکره
/usr
یک پیکره بزرگ محسوب میشود که در این پیکره فایلهای سیستم عامل و برنامه ها جا گرفته همچنین مترجم زبانهای کامپیوتری و کتابخانه ها و فایلهای سرایند که برای زبانهای برنامه نویسی کاربرد دارد در این فهرست میباشد

/bin
در بر گیرنده برنامه های اجرایی یا به عبارت دیگر فایلهای دودویی یا باینریها میباشد

نکات مهمی که کاربر لینوکس باید بداند

در صورتی که نمایل دارید مدت زمان اجرای یک دستور را بدانید در ابتدای دستور از فرمان time استفاده نمایید
مثال: time ls-la /home


جهت مشاهده ساير نكات جديد بر روي  ادامه مطالب كليك كنيد

 

سطح: مقدماتی

 

یک راهبر لینوکس هر کاری را میتواند از طریق کنسول لینوکس انجام دهد. در اغلب موارد، استفاده از کنسول سریعتر از استفاده از یک برنامه گرافیکی است و قابلیتهای بیشتری فراهم می آورد. به علاوه، هر کار کنسولی می تواند در یک اسکریپت جای گرفته و این ویژگی، خود، به خودکارسازی فعالیتها کمک شایانی خواهد نمود. اگر واقعاْ می خواهید محیط لینوکس خود را کنترل نمایید، باید نحوه انجام کارها را از طریق کنسول یاد بگیرید. اگر پیش زمینه ای از DOS یا ویندوز دارید، این مقاله راهنمایی سریع برای شروع کار در کنسول لینوکس می باشد.

 

کار در محیط متنی - واسه تمرین بیشتر و بیان جدیدتر

 همانطور که قبلا گفته شد لینوکس یک سیستم عامل قوی بر مبنای یونیکس می باشد و می دانیم که یونیکس یک سیستم عامل کاملا خطی است یعنی برای استفاده از این سیستم عامل شما یابد دستور هایی را تایپ کنید تا سیستم عامل کار مورد نظر را برای شما انجام دهد چیزی شبیه محیط داس در ویندوز کار کردن با محیط های متنی دارای مزیت هایی است مانند

 جهت مشاهده متن کامل بر روی ادامه مطالب  کلیک کنید

اتصال و گسترش فرامین

یکی از قابلیتهای واقعا قدرتمند پوسته فرمان، قابلیت هدایت خروجی یا ورودی یک فرمان به فرامین دیگر است. برای این منظور،  از کاراکترهای ویژه استفاده میشود.

لوله بندی فرامین (Piping Commands)
کاراکتر ویژه لوله بندی کاراکتر (|) است. این کاراکتر، خروجی یک فرمان را به ورودی فرمان دیگر هدایت میکند. برای مثال :
 جهت مشاهده متن کامل بر روی ادامه مطلب  کلیک کنید .

شناسایی سیستم از خط فرمان

با استفاده از برخی دستورات مانند uname می‌توانید به اطلاعات اولیه در مورد سیستم لینوکس خود دست پیدا کنید
. این اطلاعات می‌تواند شامل موارد زیر باشد:
- سیستم عامللینوکس

- نام کامپیوتر
- شماره نسخه لینوکس
- معماری پردازنده در مثال زیر، با استفاده از دستور uname -a این اطلاعات استخراج شده است :

$ uname -a

Linux memphis 2.4.21 #1 Sun Aug 3 20:15:59 PDT 2003 i686 GNU/Linux

 

راهنمای استفاده از ویرایشگر متن Vi

راهنمای استفاده از ویرایشگر متن Vi - Vi IMproved

در لینوکس غیر ممکن است که هر چند وقت یکبار به استفاده از یک ویرایشگر متنی نیاز پیدا نکنید. در صورتی که در محیط گرافیکی هستید میتوانید از gedit استفاده کنید. بیشتر کاربران پوسته فرمان در لینوکس از هر دو ویرایشگر متنی emacs و vi استفاده میکنند. مزیت استفاده از vi یا emacs در این است که میتوانید از آنها در پنجره ترمینال، ترمینال متنی و یا یک اتصال متنی روی شبکه مانند telnet استفاده کنید. هیچ رابط گرافیکی مورد نیاز نیست.

در این مقاله سعی خواهم کرد تا راهنمای مفیدی در مورد ویرایشگر vi در اختیار شما قرار دهم. پس از یادگیری Vi، هر جا به تغغیر فایلهای پیکربندی نیاز داشتید، میتوانید از آن استفاده کنید. ممکن است استفاده از vi در ابتدا دشوار به نظر برسد. ولی پس از مدتی میتوانید کارهای ویرایشی خود را با استفاده از آن با سرعتی بسیار انجام دهید. دستان شما هرگز نیاز ندارند تا از روی کیبورد جدا شده ماوس یا کلیدهای F را لمس کنند.

 

راهنمای کامل خط فرمان لینوکس – بخش چهارم

ایجاد فایلها و دایرکتوری ها

به عنوان یک کاربر لینوکس ، همانطور که در بالا اشاره کردم، بیشتر فایلها و دایرکتوری های خود را در دایرکتوری خانگی خود ایجاد و ذخیره خواهید کرد. در اینجا با چند دستور که در این زمینه مفید هستند آشنا میشوید:

• cd : این دستور مسیر جاری را به مسیر دیگری که تعیین میکنید تغییر میدهد حتما با مشابه این دستور در داس کار کرده اید.
• pwd : این دستور مسیر دایرکتوری فعلی را چاپ میکند.
• mkdir : این دستور یک دایرکتوری ایجاد میکند.
• chmod : این دستور برای تغییر مجوزهای فایل و دایرکتوری بکار میرود.
• ls : این دستور محتویات یک دایرکتوری یا مسیر را چاپ میکند. مشابه دستور dir در داس.

جهت مشاهده متن کامل بر روی ادامه مطلب  کلیک کنید

راهنمای کامل خط فرمان لینوکس – بخش سوم

استفاده از فرامین پس زمینه و پیش زمینه

در ادامه مثالی که در بالا ذکر شد، برای برگرداندن برنامه vi به پیش زمینه میتوانید از دستور زیر استفاده کنید:

$ fg %2

با این دستور، برنامه vi مجددا روی پوسته فرمان نمایش داده خواهد شد. با فشردن کلیدهای Ctrl+z میتوانید مجددا آنرا به پس زمینه بفرستید.

هشدار : قبل از اینکه یک برنامه واژه پرداز و یا برنامه ای که اطلاعات ذخیره نشده دارد را به پس زمینه ارسال کنید، اطلاعات آنرا ذخیره نمایید. برنامه های پس زمینه به سادگی فراموش میشوند و ممکن است اطلاعات خود را از دست بدهید.

 

 

راهنمای کامل خط فرمان لینوکس – بخش دوم

اتصال و گسترش فرامین

یکی از قابلیتهای واقعا قدرتمند پوسته فرمان، قابلیت هدایت خروجی یا ورودی یک فرمان به فرامین دیگر است. برای این منظور، همانطور که قبلا اشاره شد، از کاراکترهای ویژه استفاده میشود.

 

لوله بندی فرامین (Piping Commands)

کاراکتر ویژه لوله بندی کاراکتر (|) است. این کاراکتر، خروجی یک فرمان را به ورودی فرمان دیگر هدایت میکند. برای مثال :

$ cat /etc/passwd | sort | more

adm:x:3:4:adm:/var/adm:/sbin/nologin

Alan:x:500:500:Alan Bachumian,7852020:/home/Alan:/bin/bash

apache:x:48:48:Apache:/var/www:/sbin/nologin

bin:x:1:1:bin:/bin:/sbin/nologin

Linet:x:501:501:Linet Minasian:/home/Linet:/bin/bash

mail:x:8:12:mail:/var/spool/mail:/sbin/nologin

--More--

 

راهنمای کامل خط فرمان لینوکس – بخش اول

ظاهر پوسته فرمان

در صورتی که لینوکس شما فاقد محیط گرافیکی است و یا اکنون محیط گرافیکی آن در حال اجرا نیست، شما باید دستورات خود را از طریق پوسته فرمان به سیستم عامل ارسال کنید. نخستین چیزی که در پوسته فرمان مشاهده میکنید، اعلان فرمان است که بصورت علامت $ میباشد. اعلان فرمان برای کاربر ریشه بصورت # است. در بیشتر سیستمهای لینوکس قبل از اعلان فرمان نام کاربری شما و نام کامپیوترتان قرار میگیرد که بصورت زیر نشان داده میشود :

[alan@memphis home]$

 

نحوه نامگذاري پارتيشن‌ها در لينوکس

مخاطب این مقاله چه کسانی هستند؟

 

این مقاله برای کسانی نوشته شده است که با سیستم عامل ویندوز آشنایی دارند و در صدد آشنایی با سیستم عامل دیگری به نام لینوکس هستند. معمولا انتقال از سیستم عاملی که مدتها با آن کار کرده اید به یک سیستم عامل جدید تا حدی گیج کننده است. مفاهیمی که به آنها خو کرده بودید ممکن است در سیستم عامل جدید جای خود را به مفاهیم دیگری داده باشند. بنابراین با درک این مشکل که انتقال از یک سیستم عامل به دیگری میتواند تا حد زیادی مسأله ساز باشد بسیاری از کاربران ترجیح میدهند سیستم عامل جدید را در کنار سیستم عامل قبلی خود داشته باشند تا کم کم به سیستم عامل جدید خو گرفته و بتوانند کارهای روزمره خود را در سیستم عامل جدید انجام دهند.

 

این مقاله براساس تجربیات شخصی و مطالعات مرتبط در نصب ردهت 9 نوشته شده. پس اگر شما مدتی است که از سیستم عامل ویندوز استفاده کنید و میخواهید وارد دنیای بازمتن شوید این مقاله برای شماست. در این مقاله نگاهی داریم به روشی که سیستم عامل لینوکس برای پارتیشن بندی هارد دیسک استفاده میکند.

 

برای شروع:

 

 

آموزش تنظيمات Tcp\ip در لينوكس

قبل از تصميم گيري براي نصب و راه اندازي TCP\IP بر روي لينوكس بايد از آماده بودن فايل سيستم براي اين كار مطمئن شويد. براي اين كار كافي است چند گام ساده را طي كنيد. نخست آنكه بايد از نصب بودن نرم افزار شبكه اطمينان بيابيد. اين موضوع در زمان نصب لينوكس از كاربر سوال مي شود و در اكثر مواقع و در بيشتر توزيع هاي لينوكس بهصورت پيش فرض انتخاب شده است. توجه داشته باشيد كه دايركتوري proc \ يكي از مكان هايي است كه اطلاعات شبكه اي لينوكس در آنجا ذخيره مي شود. وجود اين دايركتوري يكي از نشانه هاي نصب بودن امكانات شبكه اي در لينوكس است. زماني كه از محتويات دايركتوري proc \ ليست مي گيريد (يعني با دستور cd به اين مسير برويد و سپس فرمان ls را اجرا كنيد).

لينوكس از كجا اومده

در سال 1991، یکی از دانشجویان دانشگاه هلسینکی به نام Linus Torvalds به فکر افتاد که ازیک سیستم عامل خوب برای کارهای خود استفاده کند. Unix یک سیستم عامل قدرتمند محسوب می شد، ولی قیمت ان گران بود.بنابر این Torvalds به فکر نوشتن نسخه ای از Unix برای خود افتاد.این کار ساده بود. وی پس از تنظیم قسمت های اصلی برنامه، از طریق اینترنت مجموعه ای از برنامه نویسان با استعداد تشکیل داد و افراد این مجموعه به کمک هم سیستم عامل یا هسته ای به وجود اوردند که امروزه به Linux موسوم است.
یکی از مهمترین تصمیماتی که Torvalds در شروع کار گرفت، توزیع و اشتراک گذاری رایگان کد هسته لینوکس برای افرادی بود که مایل بودند در توسعه این سیستم عامل سهیم باشند.
کدهای منبع ازاد (open source) برای عموم ساخته می شوند و هر فردی می تواند در ساخت و توسعه ان، بدون زیر پا گذاشتن قانون و تملک انحصاری ان شرکت داشته باشد.هر فردی می تواند کد منبع را مطابق میل خود، حتی برای سرگرمی ،تغییر داده و نسخه ای از ان را منتشر سازد. ولی انچه که افراد نمی توانند تغییر دهند، جلوگیری از هر شخص دیگر برای استفاده، تغییر و توزیع ان نسخه از نرم افزار است که شما ان را تغییر داده اید.
در اوایل بهار 1994، اولین نسخه واقعی لینوکس (نسخه 1.0) برای استفاده عموم عرضه گردید.حتی در ان زمان، این سیستم عامل، یک سیستم عامل خوب محسوب میشد.

حالا چرا لينوكس

لینوکس یک نرم افزار رایگان قابل دسترس می باشد. کد منبع لینوکس نیز در دسترس عموم می باشد.
شرکت .Red Hat, Inc سیستم عامل پایه لینوکس را با نرم افزار های دیگرادغام می کند و یک بسته نرم افزاری ارايه می دهد که گاهی اوقات ارزش ان بیش از کلیه نسخه های ارائه شده است. این مجموعه را distribution یا flavor لینوکس می نامند.
امنیت در بین سیستم های عامل از اهمیت زیادی برخوردار است .لینوکس در این زمینه بسیار قدرتمند است.
مطالب مربوط به چند رسانه ای ها: Red Hat Linux برای استفاده شما ابزار های متعدد چند رسانه ای را در یک بسته قرار داده است. به کمک این بسته می توان موسیقی پخش کرده و به منابع چند رسانه ای مانند ایستگاه های رادیو یی در اینترنت گوش داد.در لینوکس میتوان عکس و دیگر اقلام را از دوربین و دستگاه پخش MP3 به کامپیوتر منتقل کرد.
Redhat
استفاده از ابزارها و خدمات شبکه ای
سرور وب Apache: بیشتر سرورهای وب در اینترنت، توسط سرور وب Open Source Apache اداره
می شوند. شما می توانید یک سرور وب ساده را با نصب نرم افزار Apache دایر کنید.
OpenSSH : نسخه منبع ازاد secure Shell امکان برقراری یک ارتباط امن در اینترنت را فراهم می سازد. secure Shell به مراتب امن تر از telnet می باشد. تحت OpenSSH می توانید بدون اینکه فرد دیگری قادر به شنیدن مکالمات شما باشد با دیگران ارتباط برقرار کنید.
VPN (Virtual Private Network) : VPN ارتباطات در یک شبکه نا امن، مثل اینترنت را در ساخت شبکه های شخصی، رمز نویسی می کند. وجود بسته های نرم افزار Red Hat Linux و ابزار های ان برای برقراری یک ارتباط امن بین دو کامپیوتر یا شبکه های خصوصی در اینترنت لازم می باشد.

انواع توزيع هاي لينوكس در بازار ايران

در بازار ايران در مورد انتخاب توزيع محدوديت هاي فراواني وجود دارد. با توجه به توزيع هاي موجود در بازار، براي مصارف مختلف توزيع هاي مقابل آن توصيه مي شوند:
جهت كاربران تازه كار: زوزه (SuSE)، ردهت (Redhat)، ليبرانت (Libranet) ، فدورا 

 (Fedora )
ویژه كاربران حرفه اي: دبيان (Debian)، اسلاكور (Slackware)، ليبرانت (Libranet) ، فدورا (Fedora )
مصرف سرويس دهنده: دبيان (Debian)، ردهت (Redhat)
ديسك هاي زنده: كناپيكس (knoppix)، شبديكس (Shabdix)
توضيح اينكه ديسك هاي زنده، لينوكس هايي هستند كه كاملا از روي CD اجرا مي شوند و نيازي به نصب آنها روي هارد ديسك سيستم نمي باشد. اين ديسك ها براي مصارف آموزشي، عيب زدايي و نمايشي مناسب مي باشند.
آشنايي با تعدادی از نسخه هاي مختلف لينوكس
Red Hat
پر طرفدارترين distro بوده و آخرين نسخه‌ي ان 9 میباشد. اين نسخه یکی از معروف ترین نسخه های لینوکس است. اين نسخه در سايت Redhat.com بصورت رايگان توزيع ميشود.
SuSE
اين نسخه بيشتر به درد كاربران خانگي و يا ادارات كوچك مي خورد . سايت SuSE از اين نسخه پشتيباني مي كند و مطالب بيشتر در مورد اين نسخه رو مي توانيد از اين سايت دريافت كنيد.
Linux-Mandarke
اين نسخه جزء آسان ترين نسخه های توزيع شده است و مي تواند بهترين نسخه برای كابران مبتدي باشد. بیشتر كاربران سايتهاي Linux و NewsForge از اين نسخه استفاده مي كنند. اين نسخه در اينترنت به صورت رايگان موجود می باشد.
Caldera OpenLinux
اين نسخه هم دانلود مي شود و هم قابل خریداریست. اين نسخه توسط شركت Caldera توزيع شده است. البته اين شركت نسخه هاي ديگري هم توزيع كرده است.
Turbolinux
اين نسخه براي شركتها خوب است و نمي تواند براي دوستان خانه نشين اين ديار خوب باشد. اين نسخه برنامه هاي اضافي نیز دارد كه كار مديريت سيستم ها را در شركت های بزرگ كنترل مي كند.
Debian GNU/Linux
اين نسخه را برنامه نويسان، از سراسر جهان درست كرده اند. اين نسخه خوب طراحي شده و تنها اشكال ان اینست که هيچ كس ان را پيشتيباني نمي كند. البته اين نسخه در سايت Debian عرضه ميشود.
Lycoris
اين نسخه از جمله كامل ترين نسخه های موجود در بازار است.نصب ان اسان بوده و در بیشتر کامپیوتر های خانگی کار می کند .برنامه های بسیاری ضمیمه این نسخه از لینوکس است.

 

 

این اموزش برای نصب ردهت و فدورا مفید

 البته برای بقیه لینوکس ها هم تا حدودی جواب می ده. در ضمن نصب لینوکس یک کار فوق العاده سخت نیست و شما می توانید در کمال ارامش، این کار لذت بخش را انجام دهید.پس از نصب این سیستم عامل،مشاهده می کنید که یک کامپیوتر قدرتمند با قابلیت های فوق العاده سودمند برای اجرای بیشتر کارهای خود با حداقل هزینه در اختیار دارید.قبل از اون بد نیست با یک سری اصطلاحات و کارای ابتدايي هم اشنا شیم.

پارتیشن :(partition)یک پارتیشن بخشی از هارد دیسک است که برای سازماندهی پرونده ها و دایرکتوری ها به کار می رود.
در عین حال بعضی کامپیوتر ها دارای یک پارتیشن ويندوز ثانویه نیز می باشند که در نصب لینوکس از ان استفاده می شود.به عبارت دیگر باید محلی برای قرار دادن سیستم عامل Linux در کنار windows در کامپیوتر خود در نظر بگیرید.Linux به سادگی در کنار سایر سیستم های عامل قرار می گیرد و حتی می توانید ان را روی همان درایوی که ويندوز خود را نصب کرده اید قرار دهید.این نوع پیکر بندی سیستم را، سیستم راه اندازی دوگانه می نامند.در این نوع سیستم ها هنگام راه اندازی سیستم شما سیستم عاملی که می خواهید برای راه اندازی کامپیوتر به کار رود را انتخاب می نمایید.

نگاهی دقیق‌تر به فرایند راه‌اندازی لینوکس

امروزه شما قادرید تا براحتی یکی از توزیع‌های لینوکس را تهیه کرده و آنرا نصب و استفاده نمایید بدون اینکه واقعا نیاز داشته باشید تا بخش‌های فنی سیستم‌عامل را درک نمایید. مقاله حاضر نگاهی اجمالی به فرایند راه‌اندازی سیستم لینوکس شما دارد.
اصطلاح فنی راه‌اندازی کامپیوتر را فرایند بوت یا Bootstrapping می‌گویند و یا بطور خلاصه‌تر بوت (boot یا booting). بخش آغازین این فرایند توسط کدهای ذخیره شده در ROM کامپیوتر انجام می‌شود. این بخش در همه سیستم‌عامل‌ها یکسان می‌باشد. وظیفه این کد بارگذاری مدیر بوت لینوکس (Linux Boot Loader) برای ادامه فرایند می‌باشد.

 

راهنمای تنظیم LiLo

 

---

استفاده از لیلو

یکی از پر استفاده‌ترین و قدیمی‌ترین برنامه‌های مدیر بوت لینوکس برنامه‌‌ای به نام Lilo می‌باشد که نام آن مخفف Linux Loader می‌باشد. با وجودی که برنامه مدیر بوت GRUB دارای قابلیت‌های بیشتری نسبت به لیلو است، ولی هنوز از لیلو در تعداد زیادی از توزیع‌های لینوکس استفاده می‌شود.

در این مقاله چگونگی تنظیم مدیر بوت لیلو و همچنین چگونگی تغییر مدیر بوت کامپیوتر از لیلو به گراب و بلعکس را خواهید آموخت.

هنگامی که کامپیوتر شما با استفاده از مدیر بوت لیلو بوت می‌شود، ابتدا صفحه‌ای گرافیکی ظاهر می‌شود و در آن پارتیشن‌های قابل بوت (سیستم عامل‌های) سیستمتان نشان داده می‌شوند. کافی است از کلیدهای بالا و پایین برای انتخاب سیستم عامل مورد نظر استفاده کرده و سپس کلید Enter را فشار دهید. در غیر اینصورت پس از چند ثانیه، سیستم با سیستم عامل پیش‌گزیده بوت خواهد شد.

در صورتی که مایلید هنگام بوت گزینه‌هایی را به سیستم‌عامل ارسال نمایید، هنگام بوت کلیدهای Ctrl+X را فشار دهید. اعلان بوت متنی مشابه زیر مشاهده خواهید کرد:

boot:

 

بوت کردن کامپیوتر با استفاده از گراب

راهنمای استفاده از Grub

---

 

با چند سیستم عامل نصب شده در پارتیشن های گوناگون، کامپیوتر شما از کجا باید بداند که با کدامیک بوت شود؟ برای اینکه انتخاب کنید سیستم از کدام پارتیشن و چگونه بوت شود، به یک برنامه مدیر بوت نیاز دارید. مدیر بوتی که امروزه بصورت پیش گزیده همراه با اکثر توزیع‌های لینوکس نصب می‌شود، گراب (Grand Unified Boot loader) نام دارد. گراب یک بسته نرم افزاری متعلق به GNU است و ویژگیهای زیر را ارائه میدهد: